Öğrenirken karşına çıkacak kripto para, blockchain ve işlem terimlerinin sade tanımları.
Madenciliğe özel üretilmiş donanımlar
ASIC üstünlüğüne direnmek üzere tasarlanan algoritmalar
Olağanüstü yüksek getiri.
Kripto paraların gönderildiği ve alındığı harf-rakam dizileri,
Belirli bir kitleye yönelik token dağıtım kampanyası.
API3 protokolünde veri akışı sağlayan oracle düğümü.
Arzı algoritmalarla düzenlenen sabit değerli kripto para.
Bir yatırımın karşılaştırma ölçütüne göre performansını gösteren ölçü.
Bitcoin dışındaki tüm kripto paralar.
Kripto topluluğunun bir bölümünün benimsediği siyasi felsefe.
Aracısız, eşler arası token takası
Yetkili masternode, VeChainThor full node yazılımını çalıştıran, ağa bağlı sunucudur.
Değer kaybeden tokenları elinde tutan yatırımcı
Ethereum 2.0 gibi Proof-of-Stake (PoS) tabanlı kripto paralarda zincirin parçalarını koordine eden, doğrulayıcı kayıtlarını ve staking işlemlerini yöneten…
Ethereum 2.0'ın koordinasyon zinciri
Piyasada uzun süren düşüş eğilimi
New York Eyaleti Mali Hizmetler Departmanı tarafından verilen ve sanal para işlemleri yapılmasına izin veren bir iş lisansıdır.
Kullanıcının Bitcoin alıp satmasına imkân veren nakit makinesi ya da ATM.
Bitcoin Dominansı, Bitcoin piyasa değerinin, toplam kripto para piyasasının değeri içinde ne kadarına karşılık geldiğini gösteren orandır.
Bitcoin'in fiyatının yükseleceğine inanan kişi.
Blockchain tabanlı sistemlerde yeni blokların üretilmesi için gereken süreyi ifade eder.
Kullanıcının blockchain üzerindeki belirli bir bloğun ayrıntılarını görüntülemesini sağlayan uygulamadır. Blockchain tarayıcısı da denir.
Blok başlığı, madenciliği teşvik eden Proof-of-Work uzlaşı algoritmasıyla hashlenen, bloğa özgü kimliktir.
Blok üreticisi (BP), donanımı blok işlemlerini doğrulamak üzere seçilen kişi ya da gruptur. Çoğu Proof of Stake (PoS) blockchain ağında olduğu gibi bir…
Blockchain teknolojisinde blok boyutu, zincirdeki tek bir bloğa yerleştirilebilecek toplam veri miktarını ifade eder.
Dağıtık defter teknolojisi
Blockchain kabileciliği, blockchain ya da kripto para topluluğunun belirli bir blockchain veya kripto paraya ideolojik olarak bağlanmasıdır.
Bonding curve, değer taşıyan bir varlığın fiyatı ile arzı arasındaki ilişkiyi tanımlayan matematiksel eğridir.
Piyasada uzun süren yükseliş eğilimi
Arzı azaltmak için tokenların yok edilmesi
Byzantine Fault Tolerance (BFT), bir bilgisayar sisteminin bazı bileşenleri arızalansa bile bağımsız biçimde uzlaşıya varabilmesini sağlayan özelliktir.
Madencilik işlem gücü gerektirdiğinden, merkezi işlem birimi (CPU) kullanılarak kripto para üretme ya da madencilik yapma sürecine “CPU madenciliği” ya da…
Merkezi ve merkeziyetsiz finansın melezi
Kripto para madenciliğinin, şirketlerden kiralanan işlem gücüyle yapılmasıdır.
Kripto paraların; saklama yetkisi kullanıcıda olan donanım cüzdanları, USB'ler, çevrimdışı bilgisayarlar ya da kâğıt cüzdanlar aracılığıyla çevrimdışı…
İnternete bağlanmadan çalışan ve soğuk saklama sunan bir kripto para cüzdanıdır.
Kripto paraların çevrimdışı saklanması
Composable DeFi, farklı DeFi protokollerinin birbiriyle uyumlu çalışabilmesini ifade eder.
ERC-998 standardının tanımladığı birleştirilebilir token modelinde NFT varlıkları, başka NFT varlıklarına (ERC-721) ve misli tokenlara (ERC-20) sahip olma…
Uzlaşı, ağ katılımcıları blockchain üzerindeki blokların sırası ve içeriği konusunda anlaştığında sağlanır.
Ağ katılımcıları arasındaki uzlaşı
Core cüzdan, blockchain ağının yalnızca bir bölümünü değil, tüm blockchain verisini barındırabilir.
Kullanıcının izni olmadan bilgisayarını kripto para madenciliğinde kullanmak.
Custodian, yani saklamacı, kuruma ya da bireylere ait varlıkların güvenle saklanmasından sorumludur.
Cypherpunk hareketi, toplumsal ve siyasi ilerleme için kriptografinin ve gizlilik odaklı diğer teknolojilerin kullanımını savunur.
Merkezi denetimi olmayan, toplulukça yönetilen organizasyon
Aracısız çalışan borsa
Herkesin kendi araştırmasını yapması yönündeki yaygın uyarı
Daedalus Wallet; tek bir seed ifadesinden sınırsız sayıda anahtar üretebilen, çok platformlu, açık kaynaklı, hiyerarşik ve deterministik bir cüzdandır.
RenVM, “darknode” adı verilen merkeziyetsiz bir bilgisayar ağı tarafından çalıştırılır. Belirli koşulları karşılayan ve uygun karşılığı ödeyen herkese…
Merkeziyetsiz finans uygulamalarından oluşan ekosistem
DeFi Aggregator, yani DeFi toplayıcısı, çeşitli DeFi platformlarındaki işlemleri tek bir yerde listeler.
Kullanıcıların aracıya ihtiyaç duymadan kripto para alıp satmasına imkân veren eşler arası platform.
Geleneksel fiziksel paraların aksine yalnızca dijital biçimde var olan, değer taşıyan varlıklardır.
Verinin, merkeziyetsiz düğümlerden oluşan bir ağda saklandığı defterlerdir. Merkeziyetsiz bir defterin kripto para içermesi şart değildir.
Birden çok katılımcının eriştiği ve birden çok konumda saklanan defter. Blockchain teknolojisinin temeli.
Elektronik imza ya da e-imza; bir belgenin veya sözleşmenin resmen kabulünde fiziksel imzanın yerini alan işaret, ses ya da sembol gibi her türlü…
Enjin tarafından oluşturulan ERC-1155 dijital token standardıdır ve eski token standartlarına kıyasla daha fazla güvenlik sunar.
Misli varlıklar için Ethereum token standardı
ERC-223, kullanıcıların tokenları dijital bir cüzdana güvenle aktarmasına imkân veren ve smart contract'larla desteklenen Ethereum token standardıdır.
Ethereum'daki benzersiz tokenlar için kullanılan standart.
NFT'ler için Ethereum token standardı
ERC-20'den türeyen ERC-777, token kontratına geriye dönük uyumlu bağlantı kurulmasına imkân veren, işlem görebilir bir token standardıdır.
ERC-827, özellikle varlık transferi ve onay işlemlerinde mevcut ERC 20 standardının sınırlarını aşmak için geliştirilen ETH token standardıdır.
ERC-884, Delaware'de kurulu şirketlerin ihraç ettiği hisselerin işlem görebilir ERC-20 tokenlarına dönüştürülmesini sağlayan standarttır.
ERC-948, abonelik hizmeti sunan işletmelerin müşterileriyle bağ kurması için tasarlanmış yeni bir Ethereum token protokolüdür ve abonelik temelli…
Ethereum'un hesaplama motoru
Bilgisayar biliminde “edge node”, son kullanıcının diğer düğümlerle bağlantı kurmasında geçit görevi gören bilgisayardır.
Effective Proof of Stake, Harmony'nin Proof of Stake uzlaşı mekanizmasının hem güvenliği hem de merkeziyetsizliği hedefleyen sürümüdür.
Windows, MacOS ve Linux üzerinde çalışabilen, sade arayüzlü bir Bitcoin cüzdanıdır.
Ethereum ağını ileriye taşımak için birlikte çalışan kuruluş ve şirketlerden oluşan bir gruptur.
Makine öğreniminde, eğitim veri kümesinin baştan sona algoritmadan bir kez geçirilmesine “epoch” denir.
Öz sermaye, şirkete ait tüm varlıkların nakde çevrilip tüm borçların ödenmesi durumunda şirketin hissedarlarına geri dönebilecek fonlara karşılık gelir.
Erasure Coding, yani silme kodlaması, verinin parçalara ayrılıp genişletilerek ve fazladan bilgiyle kodlanarak birden çok konumda saklanmasıdır.
Geliştirilen kodun amaçlandığı gibi çalışmasını güvence altına alan “Turing tam” sanal makine EVM, her smart contract için bir çalışma ortamı sunar.
Fırsatları kaçırma korkusuna dayanan yatırımcı psikolojisi
Korku ve yanlış bilgi yayma
Fakeout, piyasada yeni bir trend doğduğu izlenimi vererek yatırımcıları yanıltan, gerçekte ise öyle olmayan ani ve geçici harekettir.
Devletlerin bastığı geleneksel para
“Fiat on-ramp”, kripto paranın itibari yani geleneksel parayla (fiat) satın alınma yöntemidir.
Flash loan saldırıları, kötü niyetli kişilerin smart contract'lardaki açıkları istismar etmesiyle olur.
Bir blockchain'in iki sürüme ayrılması
Fraud proof, Optimistic Rollup (OR) kullanan merkeziyetsiz bir ortamda teminat işlevi gören teknolojik bir yöntemdir.
Front running, gelecekteki bir işlemden haberi olan birinin kendi işlemini sıraya öne almasıdır.
Belirlenen kuralları gözlemlemek ve uygulamak için blockchain geçmişinin tamamını indiren düğümlerdir.
Fully Homomorphic Encryption, şifrelenmiş veri üzerinde rastgele hesaplama yapılmasına imkân veren bir şema türüdür.
Herhangi bir kripto paranın ya da tokenın, kendisiyle özdeş bir başkasıyla değiştirilebilmesi özelliğidir.
Çoğunlukla oyna-kazan (P2E) yapımlarıyla anılan GameFi, hem oyun hem de kripto para sektörü için oldukça yeni bir terimdir.
Ethereum ağındaki işlem ücreti
Ethereum platformunda kullanılan; bir kullanıcının herhangi bir işlemi gerçekleştirmek için harcamayı göze aldığı azami Gas miktarını ifade eden terimdir.
Bir blockchain ağının ilk bloğu
Fiziksel altınla desteklenen tokenlar.
Uzun vadeli tutma stratejisi
Hal Finney, Satoshi Nakamoto ile birlikte Bitcoin'in geliştirilmesine öncülük eden kriptograf ve programcıdır.
Bitcoin ödüllerinin yarıya indiği olay
Geri döndürülemez blockchain güncellemesi
Hash, veriyi şifreleyip güvence altına alan algoritmanın ürettiği sabit uzunluktaki çıktıdır.
Kripto paralara daha hızlı erişmek için gizli anahtarların çevrimiçi saklanmasıdır. *bkz. Cold Storage.
Kripto varlıkların internete bağlı biçimde saklanmasına imkân veren kripto para cüzdanlarıdır.
İnternete bağlı kripto para cüzdanı
Bir varlığın menkul kıymet sayılıp sayılmadığını belirlemekte kullanılan test.
İlk kez yapılan token satışı
Merkeziyetsiz borsa üzerinden token satışı
Değişmezlik, herhangi bir verinin zaman içinde değiştirilememesini tanımlayan özelliktir.
Initial Coin Offering'in kısaltması olan ICO, erken aşamadaki şirketlerin sermaye toplamak için kripto para kullandığı kitlesel fonlama ya da kitlesel…
Initial dex offering (IDX), initial coin offering (ICO) projelerine alternatif olarak geliştirilmiştir.
Müşteri kimlik doğrulama prosedürü
Layer 0, blockchain sisteminin altında çalışan ağ yapısıdır. Blockchain ekosisteminin temelini oluşturan protokol, bağlantı, donanım ve madenciler gibi…
Temel blockchain protokol katmanı
Layer 1 üzerine kurulan ölçekleme çözümleri
Liquid staking, kullanıcıların tokenlarını stake ederken aynı anda DeFi ekosisteminde kullanabilmesini sağlar.
Likidasyon, varlığın ya da kripto paranın itibari paraya veya dengine çevrilmesi anlamına gelir.
Likidasyon işlemlerinin arka arkaya birikip ani fiyat değişimlerine yol açmasıdır.
Herhangi bir kripto paranın, genel piyasa fiyatını etkilemeden kolayca alınıp satılabilmesidir.
Varlıkların nakde çevrilme kolaylığı
Kendi teknolojisi ve protokolüyle kendi ağını çalıştıran bağımsız bir blockchain yapısıdır.
Ana blockchain ağı
Bir kripto paranın toplam değeri
Şaka olarak yaratılan ve sahiplerine büyük kazançlar vaat ettiği öne sürülen kripto paralardır.
Merkle ağacı, saklanan ya da iletilen verinin bütünlüğünü doğrulamak için bilgisayar bilimi ve kriptografide kullanılan bir veri yapısıdır.
Metaverse, gerçek zamanlı etkileşim ve ekonomik yapılar gibi gerçek dünya unsurlarını barındıran dijital evrendir. Son kullanıcıya eşi benzeri olmayan bir…
Blockchain ağına katkı sağlamak için madencilik yapan kişi.
Max Extractable Value olarak da bilinen Miner Extractable Value (MEV), bir madencinin bloğa hangi işlemleri dahil edeceğini, hangilerini dışarıda…
İşlemlerin doğrulanıp yeni blokların oluşturulması süreci
Benzersiz dijital varlık
Blockchain'lere dış veri sağlayan üçüncü taraf
Çoğunlukla blockchain ağlarını tanımlamak için tercih edilen bu terim, sistemi kimin ve nasıl kullanabileceğine dair kural koyan bir otoritenin…
Staking'e dayalı uzlaşı mekanizması
Hesaplama gücüne dayalı uzlaşı mekanizması
Fonlara erişim sağlayan gizli anahtar
Hashlenmiş veriyi çözmek için bir açık anahtarla eşleştirilen, asimetrik anahtar kriptografisiyle üretilmiş kod parçasıdır.
Basitçe PoSt, bir ağ katılımcısının depolamaya belirli bir alan ayırdığını kanıtlaması anlamına gelir.
Tıpkı “Satoshi Nakamoto” gibi takma ad kullanmaktır.
Açık adres, açık anahtarın şifrelenmiş hash karşılığıdır. Geleneksel bir banka hesabı gibi, kullanıcının ödeme almak için kullandığı adrestir.
Geliştiricilerin projeyi dolandırıcılıkla terk etmesi
Bitcoin'i geliştiren kişinin ya da grubun adıdır.
Kripto cüzdanların kurtarma ifadesi
Kod tabanlı kurallarla kendiliğinden işleyen sözleşme
Blockchain üzerinde kendiliğinden çalışan protokoller,
Kripto paranın piyasada gerçek zamanlı ödeme ya da teslimat için alınıp satıldığı sözleşme veya işlem.
Sabit bir varlığa endeksli kripto para
Ağın işleyişini desteklemek ve ödül kazanmak için tokenların kilitlenmesi
T-Address, gizlilik odaklı kripto para Zcash'te işlemlerde şeffaflık istendiğinde kullanılan iki adres türünden biridir.
Geliştiricilerin test amacıyla kullandığı alternatif blockchain ağıdır.
Token ihracı, yeni tokenların üretilip bir kripto paranın toplam token arzına eklenmesi sürecidir.
Token kilidi, kripto paraların alınıp satılamadığı süreyi ifade eder.
Token satışı, bir kripto paranın resmen piyasaya çıkmadan önce sınırlı bir yatırımcı grubuna satışa açılmasını ifade eder.
Bir tokenın ekonomik modeli
Kilitli toplam varlık, protokol içinde stake edilmiş varlıkların toplamıdır.
Tek bir kişinin denetiminde olmayan, herkesin erişimine açık bir defterdir.
Herhangi bir işlemin gerçekleştirilmesi için özel olarak tasarlanmış tokenlardır.
İşlemleri doğrulamakla görevli düğüm
Kripto paralar için dijital saklama alanı
Yatırımcıların aynı kripto paraları hem satıp hem alarak piyasada yapay hareketlilik yarattığı bir piyasa manipülasyonu biçimidir.
Merkeziyetsiz internet vizyonu
DeFi protokollerine likidite sağlayarak ödül kazanma
Altta yatan veriyi açığa çıkarmadan bir ifadeyi kanıtlamaya yarayan kriptografik yöntem
